Executieve functies

Executieve functies

Kinderen eigenaar van hun gedrag

Waarom zijn sommige kinderen bijna nooit op tijd klaar? Waarom hebben sommige kinderen moeite met het starten van een taak en het vasthouden van de aandacht? Waarom zijn sommige kinderen zo rommelig en chaotisch? Wat moet je met kinderen die worstelen met simpele taken als opruimen, aankleden en huiswerk maken? Of met kinderen die moeilijk kunnen omgaan met boosheid en teleurstelling? Waar ligt dat aan?

Het antwoord op deze vragen ligt in de ontwikkeling van executieve functies. Tijdens deze cursus krijg je inzicht in de ontwikkeling van de executieve vaardigheden. Als kinderen deze vaardigheden goed hebben ontwikkeld, laten ze zich minder snel afleiden door allerlei prikkels, kunnen ze beter bij de les blijven en zijn ze in staat hun werk beter te plannen.

Je gegevens worden alleen gebruikt om je inzending te behandelen. Deze website wordt beschermd door reCAPTCHA. Het privacybeleid en de voorwaarden van Google zijn van toepassing.

Wat zijn executieve functies?

Het zijn de functies in je brein die het mogelijk maken dat je verstandige beslissingen neemt, impulsen beheerst en kunt focussen op wat belangrijk is. Executieve functies zijn nodig om activiteiten te plannen en te sturen. Executieve functies zijn op te vatten als de ‘dirigent’ van cognitieve vaardigheden en onmisbaar bij het uitvoeren (executie) van sociaal, efficiënt en doelgericht gedrag. Zonder deze functies is goed georganiseerd gedrag onmogelijk.

In de dagelijkse onderwijspraktijk worden kinderen door leerkrachten, bewust of onbewust, geholpen bij het toepassen en doorontwikkelen van deze functies. Denk aan:

  • het kind de vinger op laten steken alvorens een antwoord te roepen;
  • de hulpbriefjes op tafeltjes en schema’s op de lokaalmuur;
  • stapsgewijze instructie;
  • hardop denken en –oplossen;
  • aantekeningen maken en samenvatten;
  • werken met takenbladen, spullen klaarleggen, ordenen en opruimen.
Bekijk de 11 executieve functies
Dawson en Guare onderscheiden in hun boek “Slim, maar……..” 11 executieve functies:
1. Respons-inhibitie: nadenken voordat je iets doet.
2. Werkgeheugen: informatie in je geheugen houden bij het uitvoeren van complexe taken.
3. Emotieregulatie: emoties reguleren om doelen te behalen of gedrag te controleren.
4. Volgehouden aandacht: aandachtig blijven, ondanks afleiding.
5. Taakinitiatie: op tijd en efficiënt aan een taak beginnen.
6. Planning/prioritering: een plan maken en beslissen wat belangrijk is.
7. Organisatie: informatie en materialen ordenen.
8. Timemanagement: tijd inschatten, verdelen en deadlines halen.
9. Doelgericht gedrag: doelen formuleren en realiseren zonder je te laten afschrikken.
10. Flexibiliteit: flexibel omgaan met veranderingen en tegenslag.
11. Metacognitie: een stapje terug doen om jezelf en de situatie te overzien en te evalueren.

Inhoud

In deze cursus gaan we kijken naar:

  • de reden dat sommige kinderen hun werk gemakkelijk afkrijgen en anderen eigenlijk nooit op tijd klaar zijn;
  • waarom laat dat ene kind zich gemakkelijk afleiden en blijft een ander kind geconcentreerd werken;
  • welke vaardigheden heeft het kind nodig om taken uit te voeren en zijn gedrag te sturen;
  • welke verwachtingen kun je stellen bij bepaalde leeftijden;
  • in welke volgorde ontwikkelen zich deze vaardigheden;
  • wat is de rol van de leerkracht bij het stimuleren van deze ontwikkeling.

Je leert hoe je ze op de juiste manier de executieve functies van kinderen kunnen versterken.

Meer informatie

Heb je vragen over deze cursus? Neem dan contact op met René Koens.

Register Leraar

Bekijk alle gevalideerde cursussen, opleidingen en workshops.